Top 10 Green & Sustainable Architecture : 10 สุดยอดสถาปัตยกรรมเขียว/ยั่งยืน

Top 10 Green & Sustainable Architecture : 10 สุดยอดสถาปัตยกรรมเขียว/ยั่งยืน

เป็นที่รับรู้กันโดยทั่วไปว่า วัตถุประสงค์ในการสร้างสถาปัตยกรรมขึ้นมานั้นก็เพื่อสนองความต้องการของมนุษย์เป็นหลัก หากแต่เมื่อเวลาผ่านไป สังคมมนุษย์ก็ได้พบว่า การสร้างสถาปัตยกรรมโดยคำนึงถึงเพียงแค่ความต้องการของมนุษย์แต่เพียงมิติเดียว โดยละเลยมิติทางด้านอื่นๆ นั้น ได้สร้างให้เกิดปัญหาต่างๆ ตามมามากเพียงใด ทั้งปัญหาต่อสังคมมนุษย์เองและปัญหาต่อสภาพแวดล้อมทางธรรมชาติ ด้วยเหตุนี้จึงมีความพยายามหาค้นแนวทางใหม่ในการสร้างสถาปัตยกรรม ที่จะไม่สร้างให้เกิดปัญหาอย่างที่แล้วมา หรือบรรเทาปัญหาให้รุนแรงลดลง การเกิดขึ้นของ “สถาปัตยกรรมเขียว” (Green Architecture) หรือ “สถาปัตยกรรมที่ยั่งยืน” (Sustainable Architecture) ในช่วงหลายทศวรรษที่ผ่านมานั้น ถือเป็นหนทางในการตอบโจทย์ของปัญหาดังกล่าว ด้วยการปรับแนวทางในการสร้างสถาปัตยกรรม จากที่แต่เดิมยึดมนุษย์เป็นศูนย์กลางแต่เพียงอย่างเดียว…

Read Article →
HØSE BRIDGE : Crossing & Linking

HØSE BRIDGE : Crossing & Linking

เมืองซอนด์ (Sand) เป็นเมืองเล็กๆ ทางฝั่งตะวันตกของประเทศนอร์เวย์ เมืองแห่งนี้ตั้งอยู่ท่ามกลางสภาพแวดล้อมธรรมชาติ โดยเฉพาะทางตอนใต้ของเมือง ซึ่งเป็นอาณาบริเวณของผืนป่าขนาดใหญ่ที่ยังคงความอุดมสมบูรณ์อยู่อย่างสูง ผู้คนในเมืองมักใช้พื้นที่ป่าแห่งนี้เป็นแหล่งออกกำลังกายและพักผ่อนหย่อนใจในยามว่าง หากแต่ปัญหาหนึ่งที่ผู้คนเหล่านั้นต้องประสบคือ ระหว่างตัวเมืองซึ่งเป็นที่พักอาศัย กับพื้นที่ป่าซึ่งเป็นแหล่งพักผ่อนหย่อนใจมีลำธารกั้นขวางอยู่ ทำให้เป็นอุปสรรคต่อการเข้าถึง ชาวเมืองแห่งนี้จึงร่วมมือกับบริษัทสถาปนิกสายเลือดนอร์เวย์อย่าง Rintala Eggertsson Architects ในการค้นคิดหาวิธีที่จะแก้ปัญหา โดยใช้การออกแบบเป็นเครื่องมือชิ้นสำคัญ กระบวนการมีส่วนร่วม ซึ่งถือเป็นเสมือน “เครื่องมือคู่ใจ” ของสถาปนิกที่ทำงานกับชุมชน ได้ถูก Rintala Eggertsson…

Read Article →
Kirinda House : House for Hope

Kirinda House : House for Hope

เหตุการณ์ภัยพิบัติสึนามิจากแผ่นดินไหวที่เกาะสุมาตราในปี ค.ศ.2004 นั้น ถือเป็นเหตุภัยพิบัติที่ก่อให้เกิดความสูญเสียทั้งชีวิตและทรัพย์สิน ครั้งร้ายแรงที่สุดครั้งหนึ่งในประวัติศาสตร์มนุษยชาติ มีประเทศที่ประสบภัยครั้งนี้ถึง 14 ประเทศ ประมาณการว่ามีผู้เสียชีวิตทั้งหมดถึงกว่า 230,000 คน แต่ท่ามกลางวิกฤติที่เลวร้ายอย่างที่สุด ยังมีเหตุการณ์ที่ดีเกิดขึ้น มีการระดมความช่วยเหลือจากทุกมุมโลกมายังพื้นที่ประสบภัยส่วนต่างๆ ความช่วยเหลือเหล่านี้ มีทั้งในรูปของอาหาร เครื่องนุ่งห่ม ยารักษาโรค รวมทั้งปัจจัยสำคัญที่ขาดไม่ได้ นั่นคือ ที่อยู่อาศัย ซึ่ง Kirinda House ถือเป็นอีกหนึ่งโครงการที่เป็นผลพวงจากความช่วยเหลือในครั้งนี้…

Read Article →
Museum of Handcraft Paper : The Perfect Formula of Old & New

Museum of Handcraft Paper : The Perfect Formula of Old & New

เมื่องานสถาปัตยกรรมชิ้นหนึ่งชิ้นใด จะต้องงอกขึ้นมาบนพื้นที่ที่มีความละเอียดอ่อนทางธรรมชาติและวัฒนธรรมอย่างสูง สิ่งหนึ่งที่ผู้ออกแบบงานชิ้นนั้นๆ มิอาจเลี่ยงได้ด้วยประการทั้งปวง จนเป็นเสมือน “ไฟต์บังคับ” ในการออกแบบ นั่นคือ การพยายามผสานสิ่งเก่าที่มีอยู่เดิม ให้เข้ากับงานสถาปัตยกรรมใหม่ที่จะสร้างขึ้น แม้จะอยู่ภายใต้โจทย์เดียวกันคือ การผสมผสาน หากแต่ผลลัพธ์ที่ออกมาอาจมีได้หลากหลายรูปแบบ ขึ้นอยู่กับแต่ละ “สูตรเคมี” ที่ผู้ออกแบบเลือกนำมาใช้ในการผสมผสาน บางสูตรเน้นความเก่ามากไป ผลงานที่ออกมาจึงคล้ายกับงานที่ลอกของเก่า ที่มิได้นำมาผ่านการตีความใหม่ที่สอดคล้องกับยุคสมัย ในขณะที่บางสูตรนิยมความใหม่มากไป ผลงานที่ได้จึงกลายเป็นเพียงสิ่งแปลกปลอมในที่ที่ตัวมันตั้งอยู่ ซึ่งตัดขาดตัวเองออกจากบริบทโดยรอบอย่างสิ้นเชิง หนึ่งในผลงานออกแบบที่มีการ “ดุล” สูตรเคมี…

Read Article →
Makoko Floating School : Green Innovation to Combat Climate Change

Makoko Floating School : Green Innovation to Combat Climate Change

การปรับตัวให้เข้ากับสภาพแวดล้อมและสถานการณ์ที่เปลี่ยนแปลงไป ถือเป็นคุณสมบัติสำคัญที่จะเป็นตัวตัดสิน ว่าสิ่งมีชีวิตสายพันธุ์ใดสายพันธุ์หนึ่ง จะสามารถสืบทอดและดำรงเผ่าพันธุ์อยู่บนโลกนี้ต่อไปได้หรือไม่ เช่นเดียวกับสถาปัตยกรรมและสิ่งก่อสร้าง ที่ต้องมีการปรับตัวให้เข้ากับสถานการณ์ที่เปลี่ยนแปลงไปอยู่เสมอ ความพยายามในการปรับตัวนั้นส่วนใหญ่ได้สะท้อนออกมาผ่านทางเทคโนโลยีการก่อสร้าง ที่ถูกปรับให้เข้ากับสภาพแวดล้อมในถิ่นที่และเวลาที่สถาปัตยกรรมชิ้นนั้นๆ ตั้งอยู่ และอีกหนึ่งรูปธรรมของความพยายามปรับตัวให้เข้ากับสถานการณ์และสิ่งแวดล้อม คือ โรงเรียนลอยน้ำมาโคโค่ (Makoko) นวัตกรรมสำหรับการอยู่อาศัย ที่ถูกออกแบบมาเพื่อใช้รับมือกับการเปลี่ยนแปลงของสภาพภูมิอากาศของโลกโดยเฉพาะ โรงเรียนลอยน้ำแห่งนี้ ถูกสร้างขึ้นเพื่อเป็นส่วนหนึ่งของชุมชนมาโคโค่ (Makoko) ชุมชนแออัดขนาดมหึมา ริมทะเลสาบลากอส กรุงลากอส ประเทศไนจีเรีย นอกจากชุมชนแห่งนี้จะประสบปัญหาด้านคุณภาพชีวิตเหมือนชุมชนแออัดโดยทั่วไปแล้ว อีกปัญหาหนึ่งที่กำลังเป็นภัยคุกคามชุมชนแห่งนี้อย่างหนักหน่วงคือ ปัญหาระดับน้ำทะเลเพิ่มขึ้นสูง…

Read Article →
Straw Bale Ecologic Pavilion : Straw Shelter – Strong Shelter

Straw Bale Ecologic Pavilion : Straw Shelter – Strong Shelter

ในนิทานสุดคลาสสิคเรื่อง ลูกหมูสามตัว (Three Little Pigs) ที่เล่าสืบต่อกันมาตั้งแต่ครั้งอดีต (ปรากฏหลักฐานการตีพิมพ์ครั้งแรกในช่วงทศวรรษที่1840) ในเนื้อเรื่อง กล่าวถึง ลูกหมูสามพี่น้อง ที่สร้างบ้าน 3 หลัง ด้วยวัสดุคนละชนิด ลูกหมูตัวแรกสร้างบ้านด้วยฟาง ในขณะที่ลูกหมูตัวที่สองสร้างบ้านด้วยไม้ และลูกหมูตัวที่สามสร้างบ้านด้วยอิฐ เมื่อถึงคราวที่ลูกหมูทั้งสามต้องเผชิญหน้ากับภัยคุกคาม ซึ่งก็คือหมาป่า ลูกหมูแต่ละตัวเลือกที่จะหลบอยู่ในบ้านที่ตนเองสร้างขึ้น บ้านหลังแรกซึ่งทำจากฟาง ถูกหมาป่าใช้ลมจากปากเป่าให้พังลงได้อย่างง่ายดาย เมื่อเทียบกับบ้านอีกสองหลังซึ่งสร้างด้วยวัสดุที่แข็งแรงกว่า จากนิทานเรื่องนี้ แสดงให้เห็นว่า…

Read Article →
EVOA Environmental Interpretation Center : A Sustainable Structure for Sustainable Living

EVOA Environmental Interpretation Center : A Sustainable Structure for Sustainable Living

สิ่งหนึ่งที่สถาปนิกและนักออกแบบแทบทุกคน ได้รับการปลูกฝังให้อยู่ในสำนึกมาโดยตลอด ในการจะออกแบบสถาปัตยกรรมขึ้นมาสักหลังบนพื้นที่ใดพื้นที่หนึ่ง นั่นคือ การออกแบบอาคารให้เข้ากับสภาพแวดล้อมของที่ตั้ง เพราะการสร้างสถาปัตยกรรมขึ้นในพื้นที่หนึ่งพื้นที่ใด ย่อมหมายถึงทรัพยากรธรรมชาติส่วนหนึ่งต้องถูกทำลาย เพื่อให้สถาปัตยกรรมชิ้นนั้นๆ ได้ผุดเกิดขึ้นมา การจะสร้างสิ่งแปลกปลอมขึ้นมาสักชิ้น จึงต้องการความละเอียดอ่อนในการออกแบบเป็นพิเศษ โดยเฉพาะในยุคที่ประเด็นทางด้านสิ่งแวดล้อมกลายเป็นประเด็นที่ได้รับความใส่ใจในวงกว้างอย่างเช่นในทุกวันนี้ และโจทย์ในการออกแบบจะยากขึ้นอีกหลายเท่า หากสิ่งที่ต้องออกแบบนั้นเป็น อาคารขนาดใหญ่ ที่ต้องสร้างขึ้นบนพื้นที่ที่มีความละเอียดอ่อนทางธรรมชาติอย่างสูง โดยให้รบกวนธรรมชาติน้อยที่สุด และ EVOA Environmental Interpretation Center นับเป็นผลงานอีกชิ้น ที่สะท้อนแนวคิดดังกล่าวได้อย่างดียิ่ง โปรแกรมในการออกแบบโครงการ…

Read Article →
LiYuan Library : Learning by Nature

LiYuan Library : Learning by Nature

หากจะหาดัชนีเพื่อชี้วัดคุณภาพของสังคมหนึ่งๆ “ห้องสมุด” น่าจะเป็นดัชนีชั้นดี สำหรับใช้ประเมินคุณภาพของสังคมนั้นๆ เพราะพื้นที่ใดมีห้องสมุด ย่อมแสดงว่าประชากรในพื้นที่นั้น มีความฝักใฝ่ที่จะแสวงหาความรู้ และมีโอกาสสูงที่ประชากรเหล่านั้น จะเป็นบุคคลที่มีคุณภาพ ซึ่งนั่นหมายถึง สังคมนั้นๆ ย่อมเป็นสังคมที่มีคุณภาพตามมาด้วยเช่นกัน และนับจากอดีตจนถึงปัจจุบัน การออกแบบห้องสมุด ยังคงเป็นโจทย์ที่ท้าทายความสามารถของสถาปนิกและนักออกแบบอยู่เสมอ โดยเฉพาะในปัจจุบันที่สื่อชนิดอื่นๆ เริ่มเข้ามามีบทบาทในการให้ความรู้มากกว่าหนังสือ การออกแบบห้องสมุดในปัจจุบันจึงมิใช่เพียงแค่ที่เก็บหนังสือ หากแต่ผู้ออกแบบจำเป็นที่จะต้องหากลยุทธ์ที่จะเป็น “ไม้เด็ด” ที่จะสร้างความเป็นสถานที่พิเศษให้กับชิ้นงาน เพื่อดึงดูดให้ผู้คนอยากที่จะเข้ามาหาความรู้ในพื้นที่ที่มีความพิเศษนี้ ห้องสมุดลี่หยวน (LiYuan Library)…

Read Article →
Hut-to-Hut Project : Eco Home Prototype

Hut-to-Hut Project : Eco Home Prototype

ที่ผ่านมา ผลพวงจากการขยายตัวของอุตสาหกรรมการท่องเที่ยวทั่วโลกมีมากขึ้น รวมทั้งพฤติกรรมการท่องเที่ยวแบบรู้เท่าไม่ถึงการณ์ ได้ส่งผลให้สภาพแวดล้อมของแหล่งท่องเที่ยวทั่วโลกเสื่อมโทรมลงเป็นอันมาก ทำให้เกิดแนวคิดในการพัฒนาการท่องเที่ยวรูปแบบใหม่ที่เรียกว่า “การท่องเที่ยวเชิงนิเวศ” (Eco-Tourism) ขึ้น และได้ถูกพัฒนาจนกลายเป็น “สินค้า” ชนิดใหม่ ที่บรรดาท้องถิ่นต่างๆ ได้พากันหยิบยกขึ้นมาเพื่อใช้เป็นจุดขายให้กับการท่องเที่ยวของตน ที่อิงกับสิ่งแวดล้อม ทรัพยากรธรรมชาติและวัฒนธรรมประจำท้องถิ่น โดยให้คนในท้องถิ่นเข้ามามีส่วนร่วมในการบริหารจัดการ จากการเข้ามาของการท่องเที่ยว ไม่ว่าจะเป็นเชิงนิเวศหรือไม่ก็ตาม ย่อมส่งผลกระทบต่อสภาพแวดล้อมและวัฒนธรรมดั้งเดิมของท้องถิ่นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ สิ่งที่ตามมาหลังจากนั้นคือ การที่ท้องถิ่นนั้นๆ จะต้องมีการ “ปรับตัว” ไม่มากก็น้อย เพื่อรับมือกับความเปลี่ยนแปลงดังกล่าว…

Read Article →
Kimisagara Football for Hope Centre : A Tool for Breakthrough

Kimisagara Football for Hope Centre : A Tool for Breakthrough

ถึงแม้ว่า “ฟุตบอล” จะมีจุดกำเนิดมาจากสถานะของการเป็น “กีฬา” แต่ในปัจจุบัน ฟุตบอลได้มีวิวัฒนาการมาจากรากเหง้าเดิมของตัวเองอยู่ไกลโข สถานะของฟุตบอลในทุกวันนี้ จึงมิได้เป็นเพียง การละเล่นเพื่อความสนุกสนานหรือเพื่อออกกำลังกายอีกต่อไป เพราะในบางครั้งฟุตบอลได้กลายเป็นเงินเป็นทอง ในรูปของธุรกิจที่สร้างกำไรมูลค่ามหาศาล บางครั้งฟุตบอลได้กลายเป็นอาชีพ สำหรับทำมาหาเลี้ยงตัวและยกระดับคุณภาพชีวิต และในบางครั้งฟุตบอลได้กลายเป็นเครื่องมือในการเชื่อมมิตรภาพระหว่างคนแปลกหน้าที่ไม่รู้จักกัน ให้คุ้นเคยกันได้ในเวลาอันรวดเร็ว เหล่านี้คือศักยภาพของสิ่งที่เรียกว่า ฟุตบอล ที่ในปัจจุบันมักถูกนำมาใช้เสมือนเครื่องมือชิ้นหนึ่ง สำหรับสร้างสรรค์สิ่งต่างๆ รวมทั้งในครั้งนี้ ที่ฟุตบอลถูกใช้เป็นเครื่องมือสำหรับสร้าง “ความหวัง” ผ่านผลงานออกแบบสถาปัตยกรรมชิ้นเล็กๆ ที่มีชื่อว่า Kimisagara…

Read Article →